Vatican City, September 12, 2023:
Efkaristiya tapınması, Hristiyanların—özellikle Katolik imanlıların—En Kutsal Sakrament’te bulunan Rabbimiz İsa Mesih’e ibadet ettiği bir dua zamanıdır. Tapınma, Efkaristiya -Rabbimiz İsa- tabernaklda muhafaza halindeyken ya da bir rahip veya diyakonun kutsanmış hostu monstrans içinde sergilerken gerçekleşebilir. Bu ibadet biçimi, İsa’nın Efkaristiya’da gerçekten ve sakramental olarak -bedeni, kanı, ruhu ve tanrılığıyla- mevcut olduğunu söyleyen Katolik dogmasına dayanır: Rabbimiz İsa Mesih burada kutsanmış hostta ekmek görünümündedir.
Tapınmada Katolikler, Efkaristiya’daki Rabbimize derin bir saygıyla yaklaşmayı ve O’nunla karşılaşmayı amaçlarlar. Bu zaman, dua, şükran ve ibadet için eşsiz bir fırsattır.
Efkaristiya Tapınmasının Kökenleri
Efkaristiya Tapınması Son Akşam Yemeği’nde başlamıştır. İsa burada Kutsal Ayin kurbanını tesis etmiş, havariler de En Kutsal Sakrament’te O’na saygı gösterip O’nu kabul etmişlerdir. İlk Kilise’de, Efkaristiya’nın hastalar ve ölmek üzere olanlar için saklanmasıyla Mesih’in Gerçek Varlığına olan iman açıkça ifade edilmiştir. Ayrıca Aziz Augustinus, Efkaristiya’yı kabul etmek hakkında şöyle der:
“Hiç kimse önce tapınmadan o eti yiyemez… ve biz tapındığımızda günah işlemiş olmayız.”
(Mezmurlar Üzerine Açıklamalar, Mez. 98 [99], 8)
Sıklıkla olduğu gibi, Rabbimiz Kilise’nin sapkınlıklarla yüzleşmesi yoluyla kutsal gerçeğin daha derin bir şekilde anlaşılmasına yardım etmiştir. 1079 yılında Papa VII. Gregorius’un Tours’lu Berengarius’tan Mesih’in Efkaristiya’daki Gerçek Varlığı inancını açıkça kabul etmesini istemesiyle Efkaristiya’ya duyulan saygı daha da artmıştır (Rom. 8:28).
Sonraki yüzyıllarda En Kutsal Sakrament’e bağlılık büyüdü. Assisili Aziz Fransua Efkaristiya’daki Rabbimize büyük sevgi duyuyordu. 1226 yılında, Aziz Fransua’nın ölümünden birkaç hafta önce, Fransa Kralı VII. Louis Avignon Piskoposu’ndan Efkaristiya’yı Kutsal Haç Şapeli’nde sergilemesini istedi. Böylece ilk uzun süreli ya da sürekli Efkaristiya tapınması gerçekleşmiş oldu.
Yirmi yıl sonra, 1246’da Corpus Christi Bayramı ilk kez Liège Piskoposluğu’nda kutlandı. Ardından 1264 yılında, Orta İtalya’daki Bolsena Efkaristiya Mucizesi’nden bir yıl sonra, Papa IV. Urbanus Corpus Christi’yi bütün Kilise için evrensel bir bayram ilan etti. Bu olaylar Efkaristiya tapınmasını güçlendirdi; kamuya açık tapınma alayları yaygınlaştı ve Avrupa’da müjdenin yayılmasına katkıda bulundu.
Ne yazık ki 1500’lerde, ilk Protestan önderler arasında Gerçek Varlık ve Efkaristiya tapınması ciddi biçimde sorgulandı. Ancak ironik biçimde, Hristiyan birliğini yenileme arayışları Efkaristiya—Birlik Sakramenti—konusundaki anlaşmazlıklar nedeniyle bölünmelere yol açtı (1 Kor. 10:16-17).
En Kutsal Sakrament’e Tapınma Nedir?
En Kutsal Sakrament’e tapınma, yani Efkaristiya’ya tapınma, yalnızca Tanrı’ya sunulan bir ibadet eylemidir. Katolikler tapınmada Efkaristiya’da gerçekten mevcut olan İsa Mesih’e ibadet eder ve O’nu yüceltirler.
Tapınma (latria), azizlere ve özellikle Kutsal Bakire Meryem’e gösterilen saygıdan (dulia ve hyperdulia) açık bir biçimde farklıdır.
En Kutsal Sakrament sergilenirken, kutsanmış Host bir monstrans içine yerleştirilir ve rahip ya da diyakon tarafından sunağa konur. Geleneksel olarak başlangıçta bir ilahi söylenir. Ardından sessiz ve meditasyon dolu bir tapınma zamanı gelir. Böylece imanlılar Efkaristiya’daki Rabbimize sessizce bakabilir ve O’nun “hafif ve sakin sesini” daha iyi duyabilirler (1 Krallar 19:11-13).
Bu zaman, Kutsal Yazıları okumak, tespih duası etmek ya da sadece Tanrı’nın huzurunda sessizce oturmak için kutsal bir fırsattır; böylece Efkristiya’daki İsa ile derin bir birlik yaşayabiliriz.
Benediksiyon Nedir?
Tapınma zamanının ardından Benediksiyon gelir. Rahip ya da diyakon ve imanlılar birlikte ilahiler söyler ve dualar ederler.
Benediksiyon sırasında genellikle Tantum Ergo ilahisi söylenir. Bu ilahi de Corpus Christi kutlaması için Papa IV. Urbanus’un Aziz Thomas Aquinas’a yazdırdığı ilahilerden biridir.
İlahiden sonra imanlılar diz çökmüş halde kalır. Eğer monstrans ile sergileme yapılmışsa, rahip ya da diyakon Efkaristiya’ya tütsü sunar. Ardından kutsanmış görevli monstransı kaldırır ve En Kutsal Sakrament ile halkı kutsar; onların üzerine haç işareti yapar.
Sonra cemaat şu İlahi Övgüleri söyler:
Allah mübarek olsun
Onun kutsal İsmi mübarek olsun
Gerçek Allah ve gerçek insan olan İsa Mesih mübarek olsun
Mesih İsa’nın adına mübarek olsun.
Onun Kutsal Kalbi mübarek olsun
Onun Değerli Kanı mübarek olsun
Sofra sırrında olan, Efkaristiya’daki Mesih İsa mübarek olsun
Tesellici Kutsal Ruh mübarek olsun.
Allah’ın yüce Annesi, Aziz Meryem mübarek olsun
Onun Kutsal ve Lekesiz Kalbi mübarek olsun
Onun Şanlı Göğe alınması mübarek olsun.
Bakire ve Anne Meryem’in adı mübarek olsun.
Onun çok iffetli eşi Aziz Yusuf mübarek olsun
Allah kendi Meleklerinde ve kendi azizlerinde mübarek olsun.
Daha sonra rahip ya da diyakon kutsanmış hostu monstranstan çıkarır ve Efkaristiya’yı yeniden tabernakla yerleştirir. Bu sırada cemaat ayakta son bir ilahi söyler.
Efkaristiya Tapınması Sırasında Ne Yapılır?
Birçok Katolik olmayan kişi ve hatta Katolikler şu soruyu sorar: “Tapınma sırasında ne yapmalıyım?” Cevap basittir: Her Şeye Gücü Yeten Tanrı ile zaman geçirmek.
İsa Efkaristiya’da gerçekten mevcuttur ve sizinle karşılaşmayı arzular. Tanrı her yerde vardır; ancak kendisini dünyanın her yerinde aynı yakınlıkta göstermez.
Eski Antlaşma döneminde Tanrı ile en derin karşılaşma “Kutsallar Kutsalı”nda gerçekleşirdi. Buraya yalnızca başkâhin girebilir ve bunu da yılda yalnızca bir kez Kefaret Günü’nde yapabilirdi (Lev. 16:1-2, 34). Perdenin izinsiz aşılması ölümle sonuçlanırdı.
İsa, Baba ile bizi barıştırmak için kendini kurban etti. Bunun simgesi olarak mabedin perdesi yırtıldı (Luka 23:44-45). Böylece hepimiz O’na yakınlaşabilir hale geldik.
Ayin sırasında, özellikle Efkaristiya’yı saygıyla kabul ederek O’nunla birleşebiliriz; ama aynı zamanda Efkaristiya tapınmasında da. Çünkü kilisenin kutsal alanı ve tabernakl, Eski Antlaşma’daki Kutsallar Kutsalı ve Ahit Sandığı’nın Yeni Antlaşma’daki karşılığıdır.
Tapınma sırasında bazı kişiler tespih duası eder, bazıları Kutsal Yazılar üzerine düşünür, bazıları ise sessizce oturup dua eder. Dua etmenin tek bir “doğru yolu” yoktur. Genellikle sessizlik korunur; bazen cemaat birlikte yüksek sesle tespih duası eder.
Rabbimiz tapınma için zaman ayırmamızı bizim iyiliğimiz için ister. Eğer saygıyla dua içinde Rab’bi beklersek, O bizi mutlaka kutsayacaktır (Matta 6:33).
İster birkaç dakika ister tam bir kutsal saat kalın, herkes Tanrı’nın huzurunda dinlenmeye ve sevinmeye davetlidir.
İlk Efkaristiya tapınması deneyiminizi anlamlı kılacak birçok pratik öneri bulunmaktadır.
Temel Noktalar
- Efkaristiya tapınması Mesih ile ilişkinizi derinleştirmenin güçlü bir yoludur.
• İlk başladığınızda zorlanmanız normaldir.
• Sürekli tapınma şapelleri dua için esnek fırsatlar sunar.
• 5 dakika gibi kısa sürelerle başlamak faydalı olabilir.
• Farklı dua yöntemleri tapınma deneyiminizi zenginleştirebilir.
• Düzenlilik ve sabır, anlamlı bir tapınma alışkanlığı geliştirmek için önemlidir.
Sürekli Efkaristiya Tapınması Nedir?
Sürekli tapınma, İsa Mesih’in Efkaristiya’da yirmi dört saat boyunca, haftanın yedi günü sürekli olarak sergilenmesidir.
Sürekli tapınma yapan cemaatlerde genellikle Efkaristiya tapınması için özel bir şapel bulunur. En Kutsal Sakrament çoğu zaman monstrans içinde sergilenir; bazen de tabernaklda muhafaza edilir.
Gönüllüler her hafta en az bir saatlerini bu şapelde geçirmeyi taahhüt ederler; böylece Rabbimiz hiçbir zaman yalnız bırakılmaz. Bu uygulama, İsa’nın Getsemani Bahçesi’nde Aziz Petrus’a söylediği şu sözü hatırlatır:
“Benimle bir saat bile uyanık kalamadınız mı?” (Matta 26:40)
Bir kişinin sürekli olarak Rabbin yanında bulunması, Efkaristiya’ya saygısızlık yapılmasını önlemeye de yardımcı olur.
Sürekli Efkaristiya tapınması, Kilise’nin Rabbe olan kesintisiz sevgisini yansıtır; gökte Tanrı’ya sunulan sonsuz övgünün bir görüntüsüdür (bkz. Vahiy 5:11-14) ve imanlılara günün her saatinde dua edebilecekleri bir yer sunar.
Neden Efkaristiya Tapınmasına Gitmeliyiz?
Katolikler neden tapınmaya gitmelidir? Çünkü tapınma Rabbimiz İsa Mesih ile doğrudan ve derin bir karşılaşma sağlar.
En Kutsal Sakrament’in huzurunda dua etmek, Tanrı’nın sesini daha iyi duymanın, O’nun iyiliğini düşünmenin ve yoğun hayatımıza ruhsal olarak yenileyici bir mola vermenin eşsiz bir yoludur.
Aziz Fransua, Aziz Jean Vianney ve Kalküta’lı Aziz Teresa gibi birçok aziz Efkaristiya tapınmasının ruhsal yaşamlarındaki önemini vurgulamıştır.
Tapınmada Katolik imanını yaşamak için özel lütuflar alırız. Tapınma bize sessizlik, düşünme ve en önemlisi ilahi yakınlık ve dünyanın veremeyeceği bir barış sunar (Yuhanna 14:27).
Aziz Papa II. Jean Paul şöyle demiştir:
“Kilise’nin ve dünyanın Efkaristiya ibadetine büyük ihtiyacı vardır. İsa bu sevgi sakramentinde bizi beklemektedir.”
(Dominicae Cenae, 3)
Sık Sorulan Sorular
- Kimler tapınmaya katılabilir?
Herkes Efkaristiya tapınmasına katılabilir! Ateistler, agnostikler, Protestanlar, diğer dinlerden kişiler ve Katolikler Efkaristiya’daki Rabbimiz İsa’nın huzurunda dua etmeye davetlidir. - Efkaristiya tapınması bir sakrament midir?
Hayır. İsa tapınma sırasında gerçekten mevcut olsa da—bedeni, kanı, ruhu ve tanrılığıyla—herhangi bir sakrament uygulanmaz. Tapınma, ayin kurbanından doğan bir ibadet biçimidir. - Efkaristiya tapınması ne kadar sürer?
Süre cemaatten cemaate değişir; ancak Benediksiyon varsa genellikle bir saat sürer. - Bir tapınma şapeli nasıl bulunur?
Öncelikle sürekli tapınma sunan bir cemaat bulmanız gerekir. Bunun için piskoposluğunuzun internet sitesine bakabilir, arkadaşlarınıza sorabilir ya da internet üzerinden “Efkaristiya tapınması” veya “tapınma şapeli” diye arama yapabilirsiniz. - Ortodoks Hristiyanlar Efkaristiya tapınması yapar mı?
Doğu Ortodoks kardeşlerimiz Kutsal Efkaristiya konusunda aynı imanı paylaşırlar ve geçerli İlahi Litürji sunarlar. Ancak Batı’daki gibi Ayin dışında Efkaristiya tapınması uygulaması genellikle yoktur. Yine de Efkaristiya’daki Rabbimize büyük saygı gösterir ve En Kutsal Sakrament’i kiliselerindeki tabernakllarda muhafaza ederler.
Efkaristiya Tapınmasının Şifa Veren Gücü
Tapınmanın amacı, Efkaristiya’daki İsa Mesih’e ibadet etmektir—yani O’na gerçek ibadeti sunmaktır.
En Kutsal Sakrament’in önünde geçirilen her an değerlidir; çünkü bizi Mesih’in Kutsal Kalbi’ne daha da yaklaştırır.
Efkaristiya’nın önünde diz çöktüğümüzde, evrenin Yaratıcısı’nın önünde diz çökeriz. Tapınmada yaşayan Mesih’e bakarız; çünkü O Efkaristiya’da gerçekten mevcuttur ve kalplerimizi kendi Kalbi’ne daha da yaklaştırmak istemektedir.
Kaynak : https://www.catholic.com/tract/adoration-benediction-catholic-answers-guide-to-eucharistic-adoration